Vinden van de juiste balans

In het algemeen heeft Staatsolie in 2001 veel bereikt, er is bijzonder hard gewerkt. ‘We mogen best wel tevreden zijn, maar sommige onderdelen blijven een grote zorg’, maakt Algemeen Directeur drs. Eddie Jharap de balans op. Voor 2002 zijn er genoeg uitdagingen om de blikken vooruit gericht te houden.

Een balans heeft aan de ene kant ‘de dingen die je krijgt’ en aan de andere kant ‘de prijs die je ervoor betaalt’. Vertaald naar Staatsolie: de gerealiseerde en niet gerealiseerde doelen’. Jharap bracht dit en andere zaken naar voren in zijn speech op 31 december 2001 tijdens de oudejaarsviering van Staatsolie.
Voor 2001 had de maatschappij een uitgebreid programma met een investeringsportefeuille van 32 miljoen US dollar bestaande uit ruim zestig projecten. Projecten die te maken hadden met directe productieverhoging. Zowel bij de olieproductie in Saramacca als bij de Raffinaderij, marketing en verkoop, voor gezondheid, veiligheid en milieu en ter verbetering van de organisatie. De plannen voor 2002 zijn gericht op een voortvarende verdere uitvoering van het Staatsolie Beleidsplan 2000-2004, met eventuele aanpassingen.

Omzet
Staatsolie heeft in 2001 een nettowinst van 23,7 miljoen US dollar geboekt, 24 procent lager dan de recordwinst (31,2 miljoen dollar) van vorig jaar. De afname in de omzetten is het gevolg van een lagere olieprijs in 2001 vergeleken met het jaar ervoor. De daling van de olieprijzen is voor een deel gecompenseerd door de hogere afzet. Het effect van de prijsdaling in de netto-omzet is anderhalf maal meer geweest dan het effect van de hogere afzet, wat heeft geresulteerd in een lagere netto-omzet van ongeveer 91 miljoen US dollar. Evenwel is het gerealiseerd bedrijfsresultaat hoger dan in de plannen was opgenomen. In 2001 was de bijdrage van Staatsolie aan de betalingsbalans 33,5 miljoen US dollar, waarvan 27 miljoen dollar als bijdrage aan de Staatsbegroting en 6,5 miljoen dollar aan operationele kosten.

Crude productie
In 2001 produceerde Staatsolie in totaal 4,8 miljoen barrels ruwe aardolie (crude), zes procent meer dan het jaar daarvoor. Aanvankelijk was als doel gesteld 5,3 miljoen barrels, maar die schatting werd halverwege het jaar bijgesteld, omdat veel nieuwe bronnen tegenvallende productieresultaten hadden. Het boorprogramma met veertig nieuwe productieputten werd geheel afgewerkt en de productie steeg van 12.500 barrels per dag naar 13.500 barrels per dag.
Eind 2001 waren er 523 bronnen in productie. Dit jaar worden er tachtig nieuwe geboord, wat de olieproductie eind 2002 moet brengen op 15.000 barrels per dag; de raming op jaarbasis is 5,5 miljoen barrels. Dit doel zal worden gerealiseerd onder meer door het toepassen van nieuwe productietechnieken.

Raffinage
De Staatsolie Raffinaderij deed het goed in 2001. Ruim 2,5 miljoen barrels aardolie – zo’n 25 procent meer dan in 2000 – werden verwerkt tot diverse producten. Deze hoeveelheid is meer dan de officiële ontwerpcapaciteit van de raffinaderij. De productiestijging is hoofdzakelijk het resultaat van het feit dat de raffinaderij minder dagen heeft stilgelegen voor onderhoud en door optimalisering van de verwerkingscapaciteit. Onlangs is een studie naar uitbreidingsmogelijkheden van de raffinaderij afgerond, zowel van de capaciteit (van 7000 naar 8000 barrels per dag) als het aantal producten. De resultaten van het onderzoek zien er goed uit en de komende maanden wordt een beslissing genomen over de uitvoering.

Afzet
Staatsolie heeft het afgelopen jaar in totaal 4,5 miljoen barrels petroleumproducten verkocht, een stijging van ongeveer vijf procent in vergelijking met 2000. Van deze hoeveelheid zijn 3,3 miljoen barrels (73 procent) locaal afgezet, de rest is geëxporteerd. Staatsolie voorziet 35 procent van de locale markt met haar eigen diesel. In 2001 bedroegen de internationale verkopen van bunkervoorraden vijf procent van het geheel. Een flinke stijging vergeleken met de 0,2 procent van het voorgaande jaar. De verkopen van fuel oil (stookolie) stegen met vijftien procent. Alle producten werden vrij vlot verkocht. Bovendien werden nieuwe markten aangeboord, zoals de bunkering van schepen. Door de goede en betrouwbare kwaliteit van de Staatsolie bunkerolie is de internationale vraag toegenomen. Om aan de leveringen te voldoen zijn de twee tankers van Staatsolie omgebouwd tot bunkertankers en heeft de maatschappij het perceel van BEM aan de Saramaccastraat langs de Surinamerivier gekocht om daar een bunkerstation op te zetten. De overname van het oud-BEM-terrein is bovendien gebeurd in anticipatie op de rol van Staatsolie op de locale retailmarkt.

Exploratie
Na een rustperiode van enkele jaren heeft Staatsolie vorig jaar de verkenning naar nieuwe olievelden weer opgepakt. Op dit gebied is veel werk verzet. Om efficiënter te werk te gaan en de productieverhoging beter te plannen, is het afgelopen jaar een kostbaar driedimensionaal seismisch onderzoek in het Tambaredjoveld afgerond.
Over een groot deel van de kustvlakte en het zeeareaal is een aeromagnetisch onderzoek afgerond.
In Nickerie is een bodemonderzoek gedaan. Over een groot gebied zijn monsters verzameld die op aardolievoorkomens zullen worden geanalyseerd. De informatie van deze studie komt medio dit jaar beschikbaar, waarna Staatsolie kan vaststellen hoe het onderzoek moet worden voortgezet.
De Canadese oliemaatschappij Koch Exploration, waarmee Staatsolie in maart 2001 een productiedelingsovereenkomst sloot, heeft afgelopen jaar de eerste fase van exploratie in het Wayombo-gebied afgerond. Het onderzoek heeft uitgewezen dat er olie voorkomt in het gebied, maar de dikte van de olievoerende zandlagen waren voor Koch niet voldoende om daar een productieput te plaatsen. Deze maatschappij zet zeer waarschijnlijk dit jaar het onderzoek voort. Contractueel heeft Koch tot medio 2002 de tijd om hierover een beslissing te nemen.
In het onderzoek naar aardolievoorkomens in het diepzeeareaal zijn er weer perspectieven. Vorig jaar beëindigde het Suriname Deep Water Consortium, bestaande uit Shell, Burlington, TotalFinaElf en Korea National Oil Company, na bestudering van de seismische gegevens het contract. Nu blijken andere maatschappijen interesse te hebben. Staatsolie werkt nu aan een overeenkomst met BHP Billiton voor een deel van het gebied.

Aanbestedingsronde
In 2001 is Staatsolie gestart met een internationale aanbestedingsronde (Bidding Round) om het aardolieonderzoek met deelname van meerdere oliemaatschappijen een grotere vaart te geven. Deze ronde heeft zes blokken in het ondiepe zeeareaal en één in het zogenoemde Weg naar Zee gebied (landareaal). Van de gegevens van deze gebieden zijn informatiepakketten samengesteld. In 2001 zijn drie presentaties gehouden tijdens bijeenkomsten van petroleumbedrijven in respectievelijk Denver (VS), Rio de Janeiro (Brazilië) en Trinidad & Tobago om de Bidding Round te promoten. Dit jaar is een presentatie gehouden in Houston (VS) en meegedaan aan de beurs van de American Association of Petroleum Geologists in dezelfde stad. De belangstelling van de buitenlandse maatschappijen is goed, de pakketten worden goed verkocht en Staatsolie verwacht rond mei de eerste offertes voor deelname aan exploratie in één of meerdere gebieden. De eerste toewijzingen vinden mogelijk al in juni plaats.

Sociaal
Ook in 2001 heeft Staatsolie ruim aandacht geschonken aan het sociaal aspect. De maatschappij heeft ongeveer 500.000 US dollar uitgetrokken voor ondersteuning van tal van projecten van overheidsinstanties en niet-gouvernementele organisaties. Genoemd kunnen worden de donatie van meer dan honderd computers en vijf copieermachines aan verschillende scholen en bureaus, financiering van studieprojecten van het ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen, het Academisch Ziekenhuis Paramaribo, de SML, de Universiteit van Suriname en het Celos. Daarnaast onderhoud van de weg naar Saramacca, asfaltering van de wegen van het bejaardentehuis Ashiana, reparaties bij het bejaardentehuis Margriet en het Politie Opleidingscentrum en drinkwatervoorziening voor de Lachmisingweg en omgeving. En donaties aan vele andere projecten van uiteenlopende aard, zoals de Krin Kondre actie van de Stichting voor een Schoon Suriname. Bovendien heeft Staatsolie in 2001 de Zwemmarathon en de 25ste Savanne Rally gesponsord. De uitzending van verkeersveiligheidstips op radio en televisie, verzorgd door politie-inspecteur John Jones, komt tot stand met medewerking van Staatsolie.

Vertrouwen
Bij Staatsolie is de arbeidsrust bewaard gebleven in 2001. Lloyd Read, voorzitter van de Staatsolie Werknemersorganisatie Suriname (SWOS) noemt dit een gezamenlijke inspanning van directie en bond. Op het loonfront is er overeenstemming bereikt, de secundaire arbeidsvoorwaarden zijn verbeterd. Jharap haalde aan dat met de SWOS een goede relatie is opgebouwd. “Tal van problemen worden in gemeen overleg opgelost, zonder dat er arbeidsonrust ontstaat. Zowel de Staatsolie-directie als het bestuur van de SWOS streven in grote lijnen dezelfde doelen na.” Namens de Raad van Commissarissen en de directie dankte de Algemeen Directeur de medewerkers voor hun inzet. Hij riep hen op om ‘het vertrouwen in eigen kunnen’ te behouden en sterker te maken door – indachtig de nieuwe bedrijfsslogan – te ‘bouwen op eigen kunnen’.